Instagram is 13+, wat betekent dat eigenaar Facebook een deel van de jongere demografie mist als gebruiker. Buzzfeed maakte deze maand bekend dat Instagram nu werkt aan een speciale ‘veilige’ variant voor kinderen. Veilig tussen aanhalingstekens, want het is niet voor niets dat jonge kinderen nu niet op deze sociale netwerken mogen.

Voor de makers van Instagram betekent veilig voor kinderen dat de mogelijkheid voor contact tussen kinderen en volwassenen beperkt is. Op deze kinderapp zou het “lastiger” zijn voor volwassenen om kinderen te vinden en te volgen, en zou er een “begrenzing” zitten aan de berichten tussen volwassenen en kinderen die elkaar niet volgen.

De aankondiging is zorgelijk, omdat het Instagram nu al niet lukt veilig te zijn voor de tieners die er wel op mogen. Er is veel kritiek omdat de app te weinig zou doen tegen pesten en kinderlokkers. Deze maand verscheen er daarom een blogpost van Instagram over hun “ongoing efforts keep our youngest community members safe”. Er is geen reden om aan te nemen dat Instagram for Kids dit wel goed zou kunnen.

Los van die evidente zorgen, is er het verdienmodel. Instagram is een app die gebruikers gratis kunnen gebruiken zodat de makers geld kunnen verdienen met hun data. Buzzfeed citeert Priya Kumar die promoveert op de effecten van sociale media op gezinnen:

“From a privacy perspective, you’re just legitimizing children’s interactions being monetized in the same way that all of the adults using these platforms are.”

We hebben in Nederland duidelijke afspraken over reclame gericht op kinderen op televisie en we worstelen nog met het reguleren van sociale netwerken waar jonge gebruikers bedolven worden onder de spon. Die zal er ook op Instagram for Kids zijn, en net als de ‘reguliere’ Instagram zal de app de data van haar gebruikers doorverkopen aan derden.

Daarbovenop komen nog zorgen over de effecten. Bureau Jeugd & Media schrijft over vloggende kleuters:

“We hebben nog geen idee wat het betekent als kinderen vanaf de wieg opgroeien met het idee dat het normaal is om steeds voor iedereen te kijk te staan. We zullen het zien.”

Op alle vlakken slecht nieuws dus.

Instagram lijkt een onmogelijke plek voor feminisme. De app draait om visuele representatie, om het tonen van de beste versie van jezelf. Niet direct een logisch platform om esthetische normen te bekritiseren. Deze spanning is onderzocht [vrije toegang] door Laura Savolainen, Justus Uitermark en John D. Boy, door diepteinterviews met feministen te houden en hun profielen te analyseren. Ik schreef er een column over voor Brainwash.

Centraal in de analyse staat het idee van filteren: online laat je niet alles zien, je maakt keuzes op basis van wat je denkt dat je publiek van je verwacht. Dat leidt tot het afstemmen van soms tegenstrijdige doelen. Dat filteren gebeurt door dingen weg te laten of juist bepaalde punten te versterken. Weglaten is zelfcensuur: feministen vermijden bepaalde politieke statements en emoties. Bovendien is Instagram niet geschikt voor lange lappen tekst. Wat wel goed past bij de affordances van de app: een branded, hyper-zelfverzekerd, lijfelijke vorm van activisme. Body positivity is daarvan het duidelijkste voorbeeld.

Jonge feministen balanceren op Instagram dus allerlei verwachtingen en wensen in een complex identiteitsproject. Heel herkenbaar: in mijn proefschrift over meisjes aan het begin van de puberteit vond ik ook al dat meisje-zijn vooral een evenwichtsoefening is in steeds wisselende contexten. Ook dat was toen niet nieuw, het is een constante binnen onderzoek naar meisjes en vrouwen. Tegengestelde normen zijn dan ook onderdeel van het onbehagen van de vrouw dat feministen agenderen.

Instagram is maar één context uit velen, maar het is wel een dominant platform. Als activist ben je er deels afhankelijk van, en dat maakt zulk onderzoek naar hoe gebruikers omgaan met affordances erg relevant. De balanceeract die de onderzochte feministen opvoeren laat zien hoe Instagram als commercieel platform ruimte biedt aan bepaalde soorten van feministische kritiek. Nu is iets beter dan niets, maar het is zonde dat feministen zichzelf inhouden.

Er is al geruime tijd gedoe om het beleid van Facebook (en daarmee Instagram) dat vrouwentepels niet getoond mogen worden. Onder de hashtag #freethenipple wordt hier wereldwijd tegen geprotesteerd. Omdat mannentepels wel mogen, plakken vrouwen mannentepels op vrouwenborsten om zo de onzinnigheid van het beleid te demonstreren. Maar wat nou als je geboren bent met mannentepels, maar er vrouwentepels van maakt? Oftewel, hoe zit het met de borsten van transgender vrouwen?

In een zeer leeswaardige blogpost op Mashable schrijft Courtney Demone, een transgender vrouw die begonnen is aan haar hormoonkuur, over haar veranderende privilege:

“While having drinks one night, a guy friend told me, “If you really want to be a girl, you should really have a purse. Oh, and your armpit hair is getting a little long.” Before coming out, no one told me how I should look. Hello, image policing.”

en:

“While walking downtown alone one night, a strange man shouted at me, “Hey baby! Bring that this way!” I ignored him, but eventually he caught up with me. “Where you go…Hey, what the fuck?! You’re a dude! You ain’t fooling anyone, faggot.” This situation plays out almost every weekend, and the more feminine I appear, the more frequent and threatening the abuse. Goodbye, privilege to feel safe in public spaces.”

Het concept privilege laat precies zien dat mensen die het hebben, zich er niet bewust van zijn. Of het nu gaat om wit privilege, cis privilege of het privilege dat volgt uit als man geboren worden:

“After all of this loss of privilege, not being able to be comfortably topless in public might not seem important. While it certainly doesn’t have as big an effect on my life as overt harassment, it’s a clear example of the sexism that comes with living in a female body. So at what point in my breast development do I need to start covering my nipples? I already feel shameful about them being visible, but at what point does society say it’s unacceptable for them to be out?”

Demone besluit:

“However, #FreeTheNipple has failed to show the diverse ways in which people with differing bodies are sexualized, fetishized, exoticized and shamed. It has also failed to recognize that baring her nipples doesn’t mean freedom for every woman. To further explore those ideas and examine these same issues through the experiences of people with different bodies, #FreeTheNipple needs to be pushed beyond narrow definitions of femininity.”

Niet ieders borsten worden op dezelfde manier benaderd. Demone’s transitie geeft daar perfect inzicht in.

Beeld: tepelprostheses op Wikipedia 

Zondagavond werd in de VS de 31ste editie van de MTV Video Music Awards uitgezonden. De show staat doorgaans garant voor memorabele momenten, al dan niet gepland. De kus tussen Madonna en Britney, Diana Ross die Lil’ Kims borst beetpakt en natuurlijk Kanye West die Taylor Swift onderbrak tijdens haar speech. Ook dit jaar was er controverse. Nicki Minaj haalde uit naar Miley Cyrus, die iets naars over haar gezegd had in een interview.

Er waren opmerkelijk veel verwijzingen naar Instagram. Waar celebrities eerst ‘echte’ inkijkjes in hun leven gaven via Twitter (denk aan Ashton Kutcher die als eerste de miljoen volgers haalde in april 2009), is het sociale netwerk of choice nu Instagram. Dat is veelzeggend, omdat Instagram met haar filters een laagje glamour op de realiteit legt. Instagram gaat over ideaalbeelden.

Daarnaast werd er veel verwezen naar wiet roken. Dat komt ongetwijfeld door Miley Cyrus, die de avond presenteerde en zich graag positioneert als wild meisje. Het komt ongetwijfeld ook door de recente golf van ‘legaliseringen’ van marihuana in Amerikaanse staten. Hoe dan ook, voor de Nederlandse kijker komt dat allemaal wat knullig over.

Tot slot viel op dat het nauwelijks over politiek ging. In een bewogen jaar voor de VS met veel politiegeweld tegen zwarte mensen was het een teleurstelling dat niemand zich hiertegen uitsprak, op een kleine verwijzing van Snoop Dogg na.

Zevenenveertig procent van de Nederlanders vindt reclame vreselijk. Bedrijven zoeken daarom naar nieuwe manieren om hun producten onder de aandacht te brengen. Ze zien daarvoor in sociale media een uitgelezen kans. Op sociale media draait alles om dialoog en om het maken van goede, deelbare content. Dat neemt niet weg dat mensen ook online niet zitten te wachten op ongevraagde boodschappen. De truc voor bedrijven is daarom om niet opdringerig toch onder de aandacht te komen.

Vorige maand kondigde Instagram aan dat ze reclames gaan tonen. Het bedrijf zegt op de site:

“Our aim is to make any advertisements you see feel as natural to Instagram as the photos and videos many of you already enjoy from your favorite brands.”

Inmiddels is de eerste advertentie een feit. Modebedrijf Michael Kors was op 1 november de eerste met een sponsored image op Instagram. Analisten zagen de reacties en de vele likes als een overwinning. Michael Kors heeft nu de lat hoog gelegd en ook andere – waarschijnlijk minder aantrekkelijke bedrijven – zullen dit succes willen evenaren.

Dit betekent dat marketeers nu op zoek gaan naar de winnende Instagram-formule: welke foto’s scoren de meeste likes? Marktonderzoekbureau Curulate heeft al uitgevonden dat blauwe foto’s daarvoor het meest geschikt zijn. Als blauw de meest overheersende kleur is, doet de foto het 24 procent beter dan foto’s die vooral rode en oranje tinten hebben. Heldere foto’s doen het ook 24 procent beter dan donkere beelden, zo schrijft Fast Company.

Hoezeer Instagram ook haar best doet om reclame zo prettig mogelijk te maken voor gebruikers, het blijft een inbreuk waar mensen in deze tijd gewoonweg niet op zitten te wachten. Het maakt een netwerk minder prettig om te gebruiken, zie ook Facebook. Data-analyses als die van Curulate onderschrijven dat: uiteindelijk is het doel namelijk nooit de gebruiker te plezieren, maar hem te targeten – te benaderen als potentiële klant. De dans tussen internetgebruikers en bedrijven gaat zo door, waarbij bedrijven steeds maar weer de ongenode gast op het feestje zijn.

Beeld: eerste sponsored image op Instagram van Michael Kors. 

Net als vorig jaar (zie onze post daarover) heeft Pew Internet dit jaar gemeten hoe en hoeveel mensen online foto’s delen. Ze maken daarbij een onderscheid tussen creators en curators. De eersten plaatsen eigen werk online, de tweeden delen bestaand materiaal. Het aantal creators steeg in het afgelopen jaar met acht procent tot 54 procent van de volwassen internetgebruikers in de VS. Het aantal curators steeg zes procent tot 47 procent. Dit jaar werd er voor het eerst naar Instagram en Snapchat gevraagd. Die apps blijkbaar populairder dan wij dachten. Van alle smartfoonbezitters gebruikt volgens Pew maar liefst achttien procent Instagram en negen procent Snapchat.

Hoe meet je wat de populairste vakantiebestemming ter wereld is? Je kunt bijvoorbeeld kijken naar data van creditcardmaatschappijen. Daar komt Bangkok als nummer 1 uit de bus: er zullen dit jaar 15,98 miljoen toeristen komen volgens Mastercard. Londen staat op 2 met 15,96 miljoen. Een andere manier is kijken naar welke stad het vaakst geïnstagramd wordt. En ook dat is Bangkok. Op nummer 1 staat vliegveld Suvarnabhumi en op nummer 2 het Siam Paragon-winkelcentrum.

Toen Facebook de foto-applicatie Instagram kocht ging er een golf van verontwaardiging over het internet. Instagram was populair en had een positief imago terwijl Facebook wordt gezien als de belichaming van het kwaad, vooral dankzij steeds wisselende privacybepalingen. Instagram beweegt zich meer en meer in de mainstream en in Nederland werd dat gisteren bevestigd door de Hema. Het warenhuis biedt nu een fotoboekje aan speciaal voor Instagram-foto’s.

Het is zeer de vraag of het gaat aanslaan. Instagram gaat over online delen, direct terwijl je het meemaakt. Een fotoboek duurt drie werkdagen om geleverd te worden en is lastig te delen omdat je het steeds fysiek bij je moet hebben. Je Instagram-foto’s staan gewoon op je telefoon en die heb je altijd bij je. Fotoboeken zijn er voor speciale herinneringen, Instagram – de naam zegt het al – gaat juist om instants, momentopnames. Het hele concept is dat ieder willekeurig kiekje met filters tot iets bijzonders gemaakt kan worden. Dat staat haaks op het idee van een fysiek fotoalbum.

Er is nog iets opmerkelijks. Het product wordt aangeprezen als “echt boekje” “afgedrukt op echt papier”. Hema houdt daarmee vast aan een onderscheid tussen de fysieke, tastbare ‘echte’ wereld en de vermeende onechte online wereld. Dat onderscheid wordt echter steeds kleiner en bestaat voor de frequente gebruiker al helemaal niet meer.

Het kan echter ook dat de Hema een briljant move maakt. Het fotoalbum is een nostalgisch product en appelleert daarmee aan allerlei waarden uit de hipstercultuur. Vooralsnog lijkt het product vooral geschikt voor de nieuwe digitale gebruikers die ook – toevallig – de mensen zijn die überhaupt nog weten wat foto’s afdrukken is: de vijfenvijftigplussers.