“Meisje jij bent niet zoals je foto’s zeggen, jongens die geloven je, het is tijd om alles bloot te leggen” zingt rapper Ares in zijn nieuwste single. Het is een aanklacht tegen photoshoppen. Ares heeft het niet voorzien op de mode-industrie die knappe modellen en celebrities met de computer nog mooier maakt, maar hij haalt uit naar ‘gewone’ meisjes die op Facebook foto’s plaatsen die niet geheel overeenkomen met de werkelijkheid. Ze zouden doen alsof ze eruit zien als Katy Perry, terwijl ze in werkelijkheid dikker of lelijker zijn. De jonge rapper vindt dat stom en vindt dat ze daarmee moeten stoppen.

Tegen 3voor12 zegt hij:

“Ik kots op meisjes die rare mooie foto’s op Facebook zetten, maar in het echt helemaal niet zo zijn. De meisjes die precies de goede hoek voor selfies vinden. Ze zijn er in allerlei soorten: domme meisjes die iemand na willen doen, en de meisjes die slim genoeg zijn om een foto te manipuleren.” Wat Ares eigenlijk probeert te zeggen: je bent oké zoals je bent en hoeft je niet anders voor te doen. “Precies. Het is eigenlijk een hele mooie boodschap.”

Wat Ares hier eigenlijk zegt is dat je als meisje fucked bent. Heb je de juiste internetvaardigheden om jezelf digitaal te pimpen zoals fotografen dat met Katy Perry doen, is het nog niet goed. Alleen echt mooie meisjes mogen op zijn Facebook. Uiteraard blijft onduidelijk welke ‘echte’ schoonheid dan wel acceptabel is.

Het is een aanstekelijk liedje dat ongetwijfeld een gevoelige snaar raakt bij heterojongens die het oneerlijk vinden dat meisjes meer middelen ter beschikking hebben om aantrekkelijk voor de dag te komen dan zij: make-up dragen, je haar verven en hakken dragen. Het zijn allemaal dingen waarmee meisjes zich beter kunnen voordoen dan ze zijn, maar die voor jongens onacceptabel zijn. Dat geldt voor selfies maken, filteren en photoshoppen in zekere zin ook: ze zijn grotendeels het domein van meisjes. In die zin is het te makkelijk om kotsen op meisjes af te doen als ouderwetse misogynie. Als we Ares’ lezing volgen is ‘Meisje’ eigenlijk een aanklacht tegen de opgelegde performance van vrouwelijkheid en dichotome genderpatronen in onze maatschappij. Zoals Ares rapt:

Photoshop je billen om ze dik te maken? Om bij een jongen aan zijn pik te knagen? En denk jij dat liegen een klik gaat maken? Je moet jezelf deze shit besparen!

Met dank aan Job de Wit.

In New York worden huizen waar beroemde mensen hebben gewoond aangegeven met plakkaten op straatborden. Die beroemde mensen zijn meestal al heel lang dood. Kunstenaar Jay Shells wilde een meer hedendaagse variant maken en heeft nu dertig alternatieve borden gemaakt en verspreid over de stad. Op de borden staan teksten uit bekende hiphop-nummers, die verwijzen naar de plaats van het bord. Zo vind je “Cause I want to be on 106 and Park pushing a Benz” (Kanye West) terug op die plek. Shells verwacht dat de borden snel verdwenen zullen zijn, als souvenir meegenomen door een hiphop-fan of verwijderd door de gemeente. Hij ziet dit werk als een cadeautje aan de stad. Meer beeld hier.

Nederhop is populair. Bij De Wereld Draait Door wordt menig nederrapper geknuffeld en de straattaal uit de raps kan zich op warme belangstelling verheugen. Volgens Neerlandica Vivien Waszink geldt dit slechts voor rappers die er ‘iets leuks’ bij doen, zoals een crossover. Wanneer er alleen gerapt wordt, wordt er vooral geklaagd over seksistische teksten en verheerlijking van geweld. Waszink deed onderzoek naar de manier waarop nederhoppers met Nederlands omgaan. In een artikel [PDF] over haar onderzoek in Onze Taal stelt ze dat de rappers fraaie metaforen gebruiken die een aanvulling zijn op het Nederlands.

Waszink licht een aantal thema’s uit met veel leuke voorbeelden. Zo gaan teksten vaak over strijd met andere rappers:

De muziek is “als Bassie en Adriaan, want de beat zit vol met kattenkwaad en de tekst is de acrobaat” [Brainpower].

Een ander terugkerend thema is het opscheppen over seksuele prestaties:

“Ze neemt me vaker in de mond dan een lidwoord” [Extince].

‘De straat’, het straatleven en de zoektocht naar geld en roem is een derde thema. Over de verschillende manieren waarop steden en wijken worden gerepresenteerd (benamingen als Damsko, het gebruik van 1103, de postcode van de Bijlmer, en 020 als netnummer) schrijft Waszink geheel in stijl:

“Ook nederhoppers bellen, hoe straat ze ook zijn, dus met de vaste lijn”.

Nederhop is volgens Waszink een “stoer taalspel”. Dat komt tot uiting op verschillende manieren. Zo spelen Nederhoppers met verschillende betekenissen van woorden:

Willie Wartaals ‘rijms’ zijn “zo ziek”, die “zitten in de WAO” – waarin dus ook de basisbetekenis van ziek meeklinkt.

Er wordt veel geleend uit het Engels. Engelse werkwoorden worden tot Nederlands gemaakt en moeiteloos gecombineerd met Nederlandse woorden, zoals hier to spit met spugen:

“En, in mijn spitfirma vind je geen spuugmuggen. Ik spuug voor m’n ruggen (…). Ik heb m’n spitbewijs plus m’n spitcertificaat”[Opgezwolle].

Daarnaast worden er woorden en benamingen verzonnen en gemaakt op basis van andere woorden, zoals creatyfuslijers [Osdorp Posse] en De Neger des Heils [De Jeugd van Tegenwoordig]. Waszink roemt de creatieve metaforen en stelt dat Nederhoppers uitermate behendig zijn met taal.

CC foto: Opgezwolle door Francis Bijl.