Het gaat niet goed met Spotify. Hoewel de muziekstreamingdienst er goed in slaagt premium gebruikers aan te trekken, wordt er verlies gemaakt: vorig jaar 1,2 miljard op een omzet van 5 miljard dollar. Media- en techblog Monday Note betoogt dat het de strijd met de drie andere grote platforms (Apple, Amazon en YouTube) niet gaat winnen vanwege:

1. Omvang – Spotify is ‘slechts’ in 61 landen beschikbaar, de andere platforms in 115 (er zijn 196 internationaal erkende onafhankelijke staten in de wereld);
2. Hardware – als enige van de vier heeft Spotify geen eigen platform, zoals Apple de iPhone heeft, Amazon de Echo smartspeaker en YouTube Android;
3. Mogelijkheid geld te verliezen – een kwestie van veel kapitaal en lange adem. Apple haalt al actief marktaandeel weg bij Spotify;
4. Originele productie – andere platforms volgen het Netflix-voorbeeld en investeren in het produceren van eigen content.

Punten 2 en 4 lijken me minder van belang. Als gebruiker wil je dat je Spotify op alle apparaten kan gebruiken – wat het geval is – en dat je alle muziek kunt beluisteren. Dat laatste wordt lastig als andere grote platforms exclusieve deals met platenmaatschappijen gaan sluiten. Zo is het heel irritant dat Jay Z niet meer via Spotify te beluisteren is. Dat is hij trouwens ook niet via Apple, dus veel kapitaal zegt ook niet alles.

Platformen hebben veel macht, maar er is nog steeds competitie. Gebruikers zoeken vooral gemak, waar het artikel niet op in gaat. De auteur stelt op basis van de problemen bij Spotify dat ‘een Spotify voor nieuws’ er niet in zit. Dat hangt echter af van hoe goed zo’n dienst gaat zijn in het verenigen van aanbieders. Het succes van Blendle in Nederland steunde bijvoorbeeld op het bijna volledige aanbod aan kranten en tijdschriften dat vanaf het begin geboden kon worden. Ik zie hier dat Spotify juist een voorsprong heeft – UPDATE: al was het maar omdat de dienst mede-eigenaar is van de grote labels, zoals Jacco Prantl via Twitter aanvulde.

Spotify is een van de populairste muziekstreaming diensten op het internet. Gratis (met reclame) of tegen betaling (hoe meer je betaalt, hoe meer mogelijkheden) kunnen maar liefst twintig miljoen liedjes instant uit de cloud je oren in streamen. Bovendien geeft het iTunes-achtige programma de mogelijkheid muziek met vrienden te delen of te ontdekken. Recentelijk kwam naar buiten dat de dienst ondanks zes miljoen betalende gebruikers niet direct uit de rode cijfers kwam. Daarnaast is het nog maar de vraag of de artiesten met dit model daadwerkelijk krijgen wat ze verdienen. Los hiervan is ontdekt dat twintig procent van de liedjes die beschikbaar zijn nog nooit door iemand zijn beluisterd.

Een creatief trio had medelijden en startte de webapp forgotify.com waar, door simpelweg op play te drukken, liedjes uit de verdoemenis worden geholpen. Het opzetten van deze mega-playlist als achtergrondmuziek kan tot komische situaties leiden: voor je het weet word je opgeschrikt door je  toekomstige lievelingsband terwijl je net gewend was aan de klassieke muziek – het meest voorkomende genre.

“Maak een muzikale reis langs de nummers waarmee je opgroeide. Van de klassiekers uit je jeugd tot en met de hits van nu”. Dat is de belofte die de Playlist van je Leven doet, een nieuwe site, gestart om de samenwerking tussen Spotify en KPN voor het voetlicht te brengen. Het werkt als volgt: je kiest je favoriete nummer van toen je dertien jaar oud was. Aan dat nummer hangen genre-tags, en op basis van die tags wordt een playlist van jouw nummers samengesteld, van je pubertijd tot heden. Je kunt van elk nummer de tien secondenversie afspelen, en als de lijst je bevalt kan je hem opslaan en via een abonnement op Spotify Premium volledig beluisteren.

Waarom wordt je playlist gebaseerd op je muzikale voorkeuren als dertienjarige? De site stelt: “Uit onderzoek blijkt dat de meeste mensen rond hun dertiende bewust naar muziek gaan luisteren en hun muzikale smaak vormen.” Maar is dat een goed vertrekpunt? Want hoe consistent is de muzieksmaak van pubers eigenlijk?

Mulder et al. [abstract] stellen zich die vraag in hun onderzoek naar muzikale voorkeuren onder pubers en jong volwassenen. Zij lietten een groep van 236 proefpersonen over 21 maanden drie maal hun favoriete artiest en favoriete genre rangschikken. De uitkomsten lieten zien dat er relatief vaak van favoriete artiest gewisseld werd, vooral door de jongste leeftijdsgroep. Toch was genrevoorkeur vrij consistent; jongeren veranderden maar weinig wat betreft hun muzikale voorkeuren. Geslacht of sociale klasse waren niet van invloed op de consistentie, alleen leeftijd droeg bij: naarmate jongeren ouderen werden, werd hun smaak nog vaster. De onderzoekers concluderen: “music taste is already well developed in early adolescence, and crystallizes further during late adolescence and early adulthood.”

Dit onderzoek weerlegt het idee dat wispelturige pubers om de haverklap van muzikale voorkeur wisselen. Toch blijven er vragen onbeantwoord: want de muzieksmaak blijkt – eenmaal gevormd – weliswaar vrij consistent, maar hoe ontstaat die in de eerste plaats? En op welke manier gebruiken jongeren muziek om betekenis te geven aan hun identiteit? Welke motieven hadden jongeren die wel duidelijk van genre wisselden om die switch te maken? Muziek is immers een middel om te laten zien wie je bent. Dat toont deze campagne ook. Door je eigen playlist en die van anderen te bekijken, krijg je een idee of jullie ‘playlistlevens’ bij elkaar passen.