Home / Blog / Waarom populaire cultuur het bestuderen waard is

Waarom populaire cultuur het bestuderen waard is

LATER LEZEN

Henry Jenkins is een belangrijke naam binnen mediastudies. Zijn werk over fans was baanbrekend voor belangrijke hedendaagse concepten als crossmedialiteit en mediaconvergentie. Recent schreef hij een essay [volledige toegang] in het Journal of Media Literacy over populaire cultuur als politiek, en politiek als populaire cultuur. De wisselwerking tussen deze twee gebieden is het fundament van het onderzoek naar populaire cultuur. Zijn stuk verdient dus aandacht op dit blog. Jenkins benadrukt dat kritisch omgaan met mediateksten altijd al de focus is geweest van cultural studies, lang voordat mediawijsheid op de agenda werd gezet.

Cultuur brengt cultuur voort
Populaire cultuur ontstaat uit de wisselwerking tussen ‘het volk’ en commercie (de Engelse betekenissen van ‘popular’ maken dit meer evident dan de Nederlandse):

“Popular culture emerges as we pull resources from mass culture into the realm of our everyday life. Mass culture is culture that is mass produced, mass marketed, mass distributed, and mass consumed; popular culture emerges when these materials enter our life world, when we make them our own as we make meaning through, with, and of commercially produced content, as occurs when I model my professorial identity on a Disney character or base my hopes for the future, at least in part, on Star Trek.”

Jenkins is kritisch op de hedendaagse afkeer van ‘cultural appropriation’, het zich toe-eigenen van elementen van een cultuur, bijvoorbeeld het gebruik van Afrikaanse prints in een modeshow van een bekende ontwerper. Hij verwoordt veel beter mijn eigen bedenkingen bij de term:

“Star Wars inspires shadow puppet performances in Indonesia and Malaysia, sand sculptures along the Rio beaches, nesting dolls in Moscow, piñatas in Mexico, and street art in the Middle East, to cite just a few examples. In most cases, these reproductions — and reimaginings — of Hollywood iconography are unauthorized and sold on the black market, suggesting the ways that “the street” profits from American cultural imperialism. The word appropriation has gotten a bad name in contemporary discourse because of anger regarding a history of white exploitation (but also marginalization, trivialization, and exotification) of cultural expressions by people of color, but these examples of transnational artists and entrepreneurs remixing Hollywood content also represent bottom-up forms of appropriation. Indeed, cultural studies suggests that all culture emerges from appropriation and remixing, as we build upon local resources, as culture begets culture. Certainly, we need to be conscious of the power-relations shaping who appropriates what from whom, but the idea that we remake existing cultural materials as a means of expressing our identities should not in and of itself be viewed as negative.”

Dit is een sterk punt: cultuur is niet statisch en als we – zoals gebruikelijk is binnen cultural studies – kijken naar verschillende praktijken zien we hoe toe-eigening ook bottom-up werkt. Cultuur brengt cultuur voort.

Zulke toe-eigeningen en remixen laten zien hoe media gebruikt worden om de kloof te dichten tussen alledaagse praktijken en de narratieve die corporate media ons verkopen.

Politiek in cultuur
Jenkins wijst erop hoe populaire cultuur ons denken over politiek en politieke instituties helpt vormgeven. Zijn onderzoeksteam bevroeg jonge Amerikaanse activisten die dit benadrukten:

“Again and again, they told us that they felt the language of American politics was busted and the inherited narratives did not work for this generation. On the one hand, they felt that policy wonkish language did not offer points of entry for first time participants in the electoral process, offering no real explanations for core references or background on ongoing debates. … Many were turning  towards popular entertainment franchises, such as Harry Potter, Hunger Games, Star Wars, and the Marvel Cinematic Universe, for stories that spoke in powerful ways to their generation. For them, superheroes and wizards offered them a language to discuss power and responsibility much as classical mythology or Biblical narratives provided the shared stories of previous generations of political activists.”

Populaire cultuur is zo een belangrijke bron voor wat Jenkins civic imagination noemt: het vermogen alternatieven te bedenken voor hedendaagse culturele, sociale, politieke of economische omstandigheden. Mondiale populaire cultuur is daar zo geschikt voor, omdat hij ‘shareable’ is: te delen.

Lees vooral het gehele inzichten voor meer uitleg over populaire cultuur als politiek. 

CC beeld: Joi Ito

DEEL DIT BERICHT