Vandaag vond voor de tweede keer de conferentie rond het Nationaal Actieprogramma Aanpak seksueel grensoverschrijdend gedrag en seksueel geweld plaats. Professionals die werken met deze thematiek kwamen samen om te horen over de voortgang van het actieprogramma en om in deelsessies kennis uit te wisselen. Ik modereerde tweemaal de sessie Veilig in de nacht: de club als safe space.

De nacht is een plek om te experimenteren, om dingen te doen die verder niemand hoeft te weten. Voor veel mensen is het nachtleven zo een plek waar vrijheid en plezier vooropstaan, en waar mensen vaak ook expliciet op zoek zijn naar seksuele ontmoetingen. Dat zorgt ook voor een schaduwkant aan het uitgaansleven. Veel clubs, evenementenorganisaties en festivalorganisatoren zetten zich tegenwoordig gelukkig in om een veilige omgeving te creëren. In deze sessies hoorden van Anne Rodermond (Club Church), en Isabeau Keurnthes en Santi de la Mata (Paradiso) over de successen en uitdagingen van het creëren van een veilig uitgaansleven.

5 leerpunten uit de sessies

1. Juist omdat er in de nacht andere regels gelden dan overdag, hebben organisaties die verbonden zijn aan de nacht verstand van veiligheid. Andere organisaties kunnen daar veel van leren.
2. Denk eens na over infrastructuur achter seks.
3. Bij regels horen consequenties en die moeten voor alle partijen helder zijn. Tegelijkertijd: opvattingen over wat veilig is, veranderen. Regels in steen beitelen heeft daarom niet zoveel zin.
4. Onze samenleving bestaat uit gemeenschappen. De socialawarenessteams waarmee sommige clubs werken zijn laagdrempeliger dan portiers, en maken het dus makkelijker voor het publiek om iets te melden. Bovendien kennen zij hun achterban (hun community) en zien ze goed wat er speelt of gebeurt in een club.
5. Ik ben erg fan van het proefschrift van Marijke Naezer waarin zij voorstelt om de seksuele praktijken van jongeren te benaderen als avonturen (zie wat we daar eerder over schreven). Vergelijk het met wildwater rafting: dat is juist zo leuk omdat er ook risico’s zijn. De nacht is bij uitstek een plek voor avontuur. Clubs hebben verantwoordelijkheid in hoe ze dat faciliteren.

“Achterlijk zijn … de mensen die uit angst voor eigen verlangens afgeven op anderen die hun fetisjen publiekelijk vertonen”, schrijft de vorig jaar overleden socioloog Gert Hekma in zijn ABC der Perversies (p. 82). Onbegrip of zelfs afkeur voor wat andere mensen lekker vinden zien we volop in de media, misschien juist ook wel omdat fetisjcultuur zich onttrekt aan de mainstream. Hekma zag fetisjisme als

“de meerwaarde die seks krijgt voor mensen die hun geliefde objecten kennen en weten te gebruiken, niet door exploitatie van derden maar door gedeeld plezier met anderen” (p. 78).

Fetisjcultuur is weinig zichtbaar in de publieke ruimte, maar komt tot uiting op specifieke plekken. Club Church is daar een van. Daar worden speciale fetisjfeesten georganiseerd en kunnen mensen dus samen genieten van gedeelde seksuele voorkeuren.

In een nieuwe aflevering van hun podcast praten de Mediadoctoren met Anne Rodermond, afgestudeerd op modevormgeving aan de Rietveld Academie en nu manager van Church aan de Amsterdamse Kerkstraat. We pellen het concept fetisj af. Hoe ontstaan ze, waarom worden ze (ook) collectief geuit en wat is de connectie met gay cultuur? We hebben het over trends, codes en acceptatie. Uiteraard gaat het ook over de rol van media. Hoe kan fetisjcultuur opvattingen over seksualiteit minder beperkt maken?

Meer informatie over deze podcast op de website van Onder Mediadoctoren. 

Dinsdag 19 april is Gert Hekma plots in eigen huis overleden. Hekma was socioloog en antropoloog gespecialiseerd in seksualiteit, en werkte van 1984 tot en met 2017 als docent homo- en genderstudies aan de Universiteit van Amsterdam. Hij was geliefd onder studenten vanwege zijn eigenzinnige manier van lesgeven en blik op seksualiteit. Voor mij was hij een groot voorbeeld en bijzondere vriend.

Gert werd geboren op 24 september 1951 als zoon van een notaris in het Groningse Bedum. In zijn jeugd ontstond zijn fetisj voor satijn, waar hij altijd heel open over was. Aan Folia vertelde hij na zijn pensioen op zijn kenmerkende wijze:

“Als jongetje in Bedum keek ik al naar de satijnen voetbalbroekjes van mijn dorpsgenoten die op zondag naar het voetbalveld gingen, terwijl ik naar de kerk moest. Die jongens bezorgden me een waas voor de ogen. Wat geil! Voetbal was toch zeker veel leuker dan de kerkgang? Tegenover de soberheid van de gereformeerden en hun afkeer van alles wat glimt en glanst, symboliseerde satijn voor mij vrijheid, lichamelijkheid en erotiek. Satijnjongens waren extra aantrekkelijk omdat ze een stof droegen die eigenlijk niet bij mannen paste. Als voetballende “satinisten” waren ze mannelijk en onmannelijk tegelijk. Dat sprak me geweldig aan.”

Hij ging in Amsterdam studeren aan de VU en werd actief voor de radicale actiegroep Rooie Flikkers, die zich nadrukkelijk wilden onderscheiden van tuttige hetero’s. Ook in zijn studie en later academisch werk stond homoseksualiteit centraal. Gert was een echte Foucault-adept. Na zijn doctoraal in 1978 begon hij aan de Universiteit Utrecht aan zijn proefschrift Homoseksualiteit, een medische reputatie: de uitdoktering van de homoseksueel in negentiende-eeuws Nederland. Daarna werkte hij als docent bij het pas opgerichte homostudies, wat hij liever flikkerstudies had genoemd.

Aan de UvA en in de Amsterdamse gay scene was hij een markant persoon en een vat van kennis over de geschiedenis van seksualiteit en seksuele variaties. Zijn colleges waren populair, maar zijn denken was ook controversieel. Het ging dan met name over zijn uitspraken over pedofilie, waarvoor hij langdurig doodsbedreigingen kreeg. Hij werd door de universiteit op het matje geroepen en zelfs gesommeerd te stoppen met spreken over dit onderwerp, een verbod waarvan hij zich niets aantrok.

Daar zaten consequenties aan: Gert is nooit hoogleraar geworden, ook al kwalificeerde hij daar wel voor. Hij was een uiterst productief academicus en zijn nalatenschap is rijk, toegankelijk via een eigen website gelanceerd na zijn pensioen in 2017. Het bevat meerdere boeken, een twintigtal bundels en ruim honderd artikelen. Het gaat niet alleen om wetenschappelijk werk, maar ook om interviews, essays en meer journalistieke bijdragen.

Van Gert leerde ik vrij(er) denken over seksualiteit, buiten de maatschappelijke vertogen en normen die me vormden. Hij was hartelijk en vrolijk, altijd kritisch en tegendraads. Zijn huis midden op de Wallen was een intellectueel paradijs, compleet met audiotour langs de vele boekenkasten. Ik ben dankbaar voor de gesprekken die ik er had met hem en zijn levenspartner Mattias Duyves.

Gert Hekma was een uniek denker en een lieve vriend, ik ga hem vreselijk missen.

(c) beeld: Eddy Chouity. Uitreiking cadeau na Gerts laatste les. 

Squirting is de Engelstalige benaming voor het uitspuiten van vloeistof tijdens seks. Het fenomeen is onderwerp van debat en fascinatie, in porno, in de wetenschap en in de bredere maatschappij. Er is helaas maar weinig sociaalwetenschappelijk onderzoek naar squirten. Een welkome recente Zweedse studie [abstract] laat zien dat vrouwen er verschillend ernaar kijken.

Wat is het? 
De aandacht van de wetenschap richtte zich vooral op de aard van de vloeistof. Inmiddels is er enige consensus dat het gaat om twee aparte fenomenen: er is de vrouwelijke ejaculatie, waarbij een kleine hoeveelheid melk-achtige substantie vrijkomt uit de klieren van Skene rond de uitgang van de urinebuis. Daarnaast is er squirten (waarvoor geen goed Nederlands alternatief bestaat), waarbij uit de plasbuis een grotere hoeveelheid waterige vloeistof gespoten wordt die meer op urine lijkt.

Er wordt in de maatschappij op verschillende wijze naar squirten gekeken. Neerwaarts en beschamend, door te stellen dat het gewoon plas zou zijn, maar ook bewonderend, bijvoorbeeld in porno en erotiek. Dat zijn overigens westerse invullingen: in bijvoorbeeld Rwanda en Ghana wordt squirten gezien als belangrijk onderdeel van vrouwelijk genot.

Methode
De Zweedse medisch-socioloog Jessica Påfs interviewde 28 vrouwen die ervaring hadden met squirten. De vrouwen waren tussen de 23 en 69 jaar, en hadden allen seksuele ervaring met mannen, zeven ook met vrouwen. De interviews zijn onderworpen aan een thematische analyse.

Hun ervaringen zijn gevarieerd, complex en soms tegenstrijdig. Soms gebeurde het pas voor het eerst op latere leeftijd, soms werd het actief nagestreefd. Het squirten kwam op verschillende manieren tot stand, door stimulatie in de vagina, van de clitoris of van andere plekken in de vulva.

Drie soorten ervaringen
Påfs deelt de ervaringen in drie categorieën in.

De eerste categorie is de meest positieve. Deze vrouwen voelden verbazing en trots over wat hun lichaam allemaal kan, ze zagen het als een seksuele superpower – iets dat niet elke vrouw kan. Meerderen zeiden dat het voelde als een seksuele ontwakening. Een aantal realiseerde zich dat ze het vaker gedaan moeten hebben, maar dat ze er toen geen aandacht aan hadden besteed of het niet hadden begrepen. Het orgasme voelt voor de meesten anders dan een clitoraal orgasme. Twee citaten uit deze categorie:

“Before, when I heard from a friend that she was capable of squirting I thought ‘wow, she’s playing at a whole other level’. And now, when I have managed to squirt, my partner said that we need to start protecting the sheets, as a joke. And I thought ‘wow, am I in that club now?’ (laughing). This has affected me, I am thinking it is something to achieve, and although you should not put a value on these things, I still do.”

“I am fascinated about it and I think it feels like such an amazing power and a feminist statement, almost like throwing it back in their face, you might say, after all these years of oppression of women’s sexuality. To me, it felt like an elemental force. I think it is so beautiful somehow, and extremely powerful.”

In de tweede categorie zijn vrouwen minder lyrisch over het squirten. Het leidt tot teleurstelling of onverschilligheid. Ze koppelden het vaak los van een orgasme of hadden verwacht meer te voelen. Het terugkerend woord hier is ‘overrated’: ze hadden er andere verwachtingen bij. Dat komt misschien ook omdat het in het Zweeds fontänorgasm of sprutorgasm wordt genoemd, en dat werd niet waargemaakt.

“I didn’t even realize that it happened when it did. It was afterwards that we realized: ‘gosh, how wet it got’ and, how the mattress was soaked through. It’s crazy how much fluid there actually is. And afterwards, I really had these thoughts: ‘What was that? Did I squirt? Well it must have been that.’ But, I mean, I hadn’t even realized that it happened. Since then it has happened again, so now I know that’s what happened. But it really took me by surprise, that first time.”

“I had the impression that ‘the best orgasm is when you squirt’ and then, when I got one myself, it didn’t feel that way. There is no nuanced picture of it, out there, when you google it for example.”

De derde categorie gaat om ongemak, verlegenheid en schaamte – over de daad en de hoeveelheid. Veel vrouwen in deze categorie dachten dat ze geplast hadden. Hier speelt gebrek aan kennis een rol, naast het idee dat het taboe is of buiten de norm vanwege porno. De reactie van de partner maakt daarbij uit, en de ervaring had soms nadelige effecten op de relatie.

“When it happened that first time, I didn’t understand what had happened. I actually thought that either I or he had peed. I didn’t dare to mention it. Now, when it happened again and I didn’t even really notice it, suddenly the sheets were just wet, I can look back on that event and understand that it was probably an ejaculation. But then, I didn’t even know there was such a thing and I remembered I felt so uncomfortable, and ashamed. I was afraid I had peed. I wish I could go back to that younger version of myself and say like: hey, you ejaculated, it’s completely normal.”

“[My colleagues] started questioning if it actually exists and if it was just something you see in porn. I didn’t really mention at that moment, sitting by that coffee table, that I had experienced it myself. But my colleagues were my age, I was surprised to hear them say things like that.”

Implicaties
Er zijn dus verschillende ‘scripts’ als het op squirten aankomt. Hoe er betekenis aan gegeven wordt, hangt af van de eigen seksualiteit, de reactie van anderen en de bredere culturele betekenis. Squirten is heel zichtbaar en dat geeft enige status omdat het mannelijk orgasme (oftewel de norm) ook zichtbaar is. Tegelijkertijd ervaren dus niet alle vrouwen die squirten dit daadwerkelijk als een orgasme. Dit roept dan weer interessante vragen op over het veinzen van een orgasme – kan je door te squirten juist faken? En hoe verhoudt zich dit tot daadwerkelijk plezier?

Negatieve ervaringen hangen samen met de notie van plassen. De discussie in de wetenschap over squirten heeft zo een negatief effect op de seksuele ervaring van vrouwen. Zouden zij het squirten fijner vinden als definitief werd vastgesteld dat de vloeistof geen urine is? Kennis is cruciaal. Een aantal vrouwen gaf aan graag over squirten gehoord te hebben bij seksuele vorming en dat er te weinig betrouwbare informatie beschikbaar is. Ze wilden ook graag weten hoe gangbaar het nou eigenlijk is, wat aansluit bij het gangbare idee dat gemiddelde seks normaal en goed is. Er ligt dus een duidelijke taak voor onderzoekers en voorlichters.

Kenniscentrum Rutgers en Soa Aids Nederland doen onderzoek naar de seksuele gedragingen van jongeren. Dat deden ze tijdens de eerste lockdown, en vandaag zijn de resultaten gepubliceerd [samenvatting, eindrapport] van hun onderzoek naar de tweede lockdown. Het gaat om de periode 11 december 2020 – 4 januari 2021, toen het voortgezet onderwijs opnieuw dicht was. Universiteiten geven al sinds de eerste lockdown hun onderwijs vrijwel volledig online. Er zijn ook vragen gesteld over de zomer, wat natuurlijk een periode van versoepeling was. De onderzoeken delen de jongeren in twee groepen in: 16-20 jaar (4.091 respondenten) en 21-25 jaar (n=1091). De steekproef is niet representatief.

Alarmerend is dat het mentaal niet goed gaat met jongeren. Twee derde voelt zich wel eens somber. De mentale gezondheid is blijvend verslechterd, staat in het rapport. Dit werd in de zomer niet beter en er zijn weinig verschillen tussen jongeren met en zonder partner.

Seks
De lockdowns hebben een effect op de frequentie van seks. Jongeren met een relatie hadden tijdens de eerste en tweede lockdown meer seks dan in de periode daarvoor en in de zomer. Voor singles ligt dit precies andersom. De daling tijdens de tweede lockdown was minder sterk (40 procent van de singles had seks tijdens de eerste lockdown, 52 procent tijdens de tweede). De zomer was een periode van plezier: 69 procent van de singles had toen seks, het niveau van voor de coronacrisis.

Als singles seks hebben tijdens de lockdown, is dat meestal met een coronabuddy (“seksmaatje”): 58 procent deed dat tijdens de eerste lockdown, 60 procent tijdens de tweede lockdown. Voor corona had 28 procent zo’n scharrel, tijdens de zomer 33. Dat is dus een duidelijke trend. Twintig procent van de singles had een onenightstand als laatste sekspartner. Daarnaast is er een groep die aanvankelijk een vaste partner had, maar op moment van ondervragen weer single was. Dat was 47 procent voor corona, en 20 procent tijdens de tweede lockdown. Dat zou kunnen betekenen dat er minder relaties verbroken worden.

Dating, porno en sexting
Er wordt aanzienlijk minder gedatet: tijdens de tweede lockdown had 21 procent van de jongeren een eerste date, voor corona was dit 51 procent. Er zijn dan ook veel minder mogelijkheden om iemand te ontmoeten. Scholen en universiteiten zijn dicht. Datingapps hebben nu de plek ingenomen van feestjes en uitgaan als het gaat om ontmoetingswijze: voor corona stonden die laatste op plek drie met 33 procent van de ontmoetingen, nu staan datingapps op 3 met 26 procent. Toch is het gebruik van die apps niet toegenomen. Dat komt door de mensen met een relatie: zij zijn dat minder gaan doen, onder singles is het gelijk gebleven.

Er treed geen substitutie-effect op. In de groep 21-25 jaar heeft 36 procent tenminste één keer zelf aan sexting gedaan, dit is afgenomen tijdens de tweede lockdown. Dat verschil zit vooral bij de jongeren met een relatie – misschien omdat zij vaker fysiek bij elkaar zijn. Ook singles sexten iets minder tijdens de tweede lockdown. Er zijn nauwelijks verschillen in de masturbatiefrequentie tussen de zomer en de tweede lockdown. Er wordt een heel klein beetje meer porno gekeken, zowel door singles als jongeren met een relatie.

Informatie zoeken, soa’s en abortus
Ongeveer een vijfde van de jongeren had behoefte aan informatie over seks en corona, van deze groep kon zo’n 15 procent die info niet vinden. Dit was iets beter tijdens de tweede lockdown, maar is voor Rutgers wel een aandachtspunt. Ook zorgelijk is het relatief aantal hoge jongeren dat te maken had met seksueel geweld.

Corona belemmert de toegang tot soa-zorg, omdat jongeren bijvoorbeeld banger zijn dat hun ouders erachter komen dat ze zich hebben laten testen op een soa, of omdat ze de zorg niet willen belasten. Dit daalde tijdens de tweede lockdown. Toegang tot anticonceptie gaat redelijk: vier procent van de 16-20 jarigen en acht procent van de 21-25 is hiervoor niet naar huisarts, GGD of ziekenhuis gegaan. Vijftien op de duizend meisjes zijn tijdens de tweede lockdown ongepland zwanger geweest, degenen die een abortus wilden konden allemaal direct bij een kliniek terecht.

Implicaties
Deze cijfers zijn inzichtelijk, vooral ook omdat er duidelijk periodes vergeleken kunnen worden. Toch vertellen ze niet alles: de respondenten zijn geworven via sociale media en de steekproef was niet representatief. Er zaten bijvoorbeeld meer LHBTQIA+ jongeren bij. Bovendien zijn het cijfers en die zeggen niets over hoe jongeren dit beleven. Er staat daarom aanvullend kwalitatief onderzoek gepland.

Op de website van Rutgers geeft hoofdonderzoeker Hanneke de Graaf duiding:

“De beperking van sociale contacten van jongeren legt ook hun liefdesleven stil. Jongeren hebben daarom minder mogelijkheden om te experimenteren met en te genieten van seks, terwijl dat op deze leeftijd cruciaal is. Dit is extra zorgelijk, omdat dit nu al zo lang duurt. Tegelijkertijd zien we dat het welbevinden van jongeren afneemt, wat wellicht ook te maken heeft met het gemis aan liefde en seks.”

Deze week is het De Week Van De Liefde. Het is te hopen dat deze belangrijke signalen over het welzijn van jongeren niet ondergesneeuwd raken.

Verslavingszorg en soa-testen zijn in Nederland redelijk goed geregeld, maar worden grotendeels los van elkaar aangeboden. Chemsex – het gebruik van drugs als GHB en crystal meth met de intentie seks te hebben – is een relatief recent verschijnsel dat deze afzonderlijke diensten voor uitdagingen stelt. Zo is het aantal hepatitis-C infecties laag, maar zijn er specifieke groepen mannen die seks hebben met mannen (MSM) die hier extra risico op lopen. Drugsgebruik speelt daarbij een rol. Het AMC, de GGD Amsterdam, Soa Aids Nederland en AIGHD startten daarom NoMoreC, een project om in samenwerking met de gemeenschap het aantal hep-C infecties naar nul te krijgen.

Een nieuw initiatief is Choices, van de kersverse gelijknamige stichting. Zij willen verschillende diensten aan gaan bieden, waaronder een (alcoholvrij) café voor lotgenoten, om verslaving, psychische problemen en infectieziekten aan te pakken. Dat gaat niet direct over Chemsex en/of MSM. Tijdens het landelijk congres van Soa Aids Nederland, eind november, lanceerde de stichting een app: Choices voor Behandeling, Testen en Welzijn, gratis verkrijgbaar in de App Store en Google Play.

Uit de promoflyer:

“Stichting Choices Support Center (Choices) wil mensen helpen bij het vinden van een passende behandeling wat betreft verslaving, geestelijke gezondheid en/of infectieziektes. Choices komt op voor de belangen van mensen met verslavingsproblemen door ondersteunende diensten en hulp aan te bieden.”

Volgens de flyer wordt de app gefinancierd door de AISSR, de onderzoeksschool sociale wetenschap van de Universiteit van Amsterdam, en AbbVie, een farmaceut.

Ik heb de app gedownload. Er zijn aan de start twee mogelijkheden: informatie en locaties. Informatie wijst je de weg naar websites van bijvoorbeeld de depressiehulp, GGZ en MIND Korrelatie. Ook ‘locaties’ leidt tot meer informatie, bijvoorbeeld waar je je kunt laten testen op hiv. De zoekfunctie blijkt niet te werken.

Daarmee doet de app dus niets meer dan een wegwijzer zijn naar bestaande organisaties, die doorgaans bij de doelgroep al goed bekend zijn. Het is onduidelijk waarom dit via een speciale app zou moeten: deze functionaliteit had prima via een website aangeboden kunnen worden. Sterker, dat was fijner geweest want het bespaart moeite en kent minder zorgen over privacy. Bovendien ben je dan vindbaar in zoekmachines – de eerste logische plek waar mensen zoeken naar informatie. Hoewel het belangrijk is verslavingszorg en seksuele gezondheid meer met elkaar te verbinden, is dit echt zonde van het geld.

Gisteren verscheen mijn nieuwste boek. AUP heeft de sekscolumns die ik voor Folia schrijf gebundeld, onder de pakkende titel Seks op z’n Duits. De columns zijn op thema geordend (zoals Beginnen, Behouden, Vergelijken) en zijn voorzien van illustraties van Gemma Pauwels. Ze gaan over seksuele ervaring. Over wat mensen doen in bed, maar ook over de weg daarnaartoe en het gedoe eromheen, over hulpmiddelen en handigheden, over liefde en lichaamsdelen. Wanneer telt iets eigenlijk als seks en wanneer mag je ‘ik hou van jou’ zeggen? Moeten we vrezen voor de komst van seksrobots? En kun je op basis van wetenschappelijk onderzoek je seksleven verbeteren?

Anderen vonden de bundel alvast tof: 

“Van Aseksueel tot Zelfbediening: Duits behandelt zo’n beetje elk aspect van de menselijke seksualiteit, op een goed onderbouwde, grappige en onweerstaanbaar begrijpelijke manier.”
– Aafke Romeijn, muzikant, schrijfster en journaliste

“Seks op z’n Duits is een crazy interessant boek over seks als maatschappelijk fenomeen. Ik heb er heel veel van geleerd en heel veel om gelachen!”
– Tim den Besten, presentator en programmamaker

Bestellen kan bijvoorbeeld bij Libris en bol.com. Er is ook een boekpresentatie op 17 mei, met Glenn Helberg en Milou Deelen onder leiding van Bob van Toor. Meer info en aanmelden hier.

Alles komt terug, dus ook het laten van dingen. Vorig jaar werd de trend al aangekondigd in modebladen, deze zomer zien we het op festivals volop in actie: de bh is uit. Borsten bewegen zich vrijelijk onder jurkjes en topjes, zonder het keurslijf van beugels of de hulp van padding.

Zulke ontwikkelingen zijn altijd moeilijk te duiden. Het zou best kunnen dat er een verband is met de opleving van feminisme en/of bewegingen als ‘free the nipple‘, tegelijkertijd kan het ook simpelweg komen omdat celebs als Kim Kardashian ‘zonder’ lopen. Interessant is het om te zien of de herleving van de bh-loze boobies ook zal leiden tot een herleving van topless zonnen of zelfs topless feesten.

In 2014 publiceerden anonieme hackers privéfoto’s van celebrities op het internet, gestolen van de internetdienst iCloud. Sommige van de foto’s waren naaktfoto’s. Onder de celebs waren idolen als Jennifer Lawrence. De gebeurtenis kwam te boek te staan als de fappening, een term die ook Nederlandse media overnamen. De term is afgeleid van fap, een woord die in de jaren ’90 nog niet bestond. MEL Magazine wijdde een artikel aan de oorsprong van fap.

Journalist Sam Dean traceert de origine naar de Japans-Amerikaanse cartoonist Clay. Hij publiceerde in 1999 onderstaande cartoon. Langzaam verspreidde de term zich over het internet. In 2002 stond hij al in het onmisbare Urban Dictionary. Via fora en memesites werd het een populair woord. Tien jaar geleden, in november 2006, won ‘fap’ het van ‘masturbate’ in Google zoektermen. Momenteel staan ze min of meer gelijk.

Een groot taalvoordeel aan fap is dat een onomatopee is: een klanknabootsing. Het woord heeft daardoor iets grappigs, dat het Engelse jerking off bijvoorbeeld niet heeft. Dat klinkt bovendien pijnlijk, net als het Nederlandse aftrekken. Dean denkt bovendien dat fapping meer in het hier en nu klinkt:

“Why “fap,” though, in particular? My best theory has to do with time, or maybe tense. Jerking off and even masturbating aren’t words for the here and now. They describe something you already did, or something you’re going to do, away from the conversation you’re having about it. But when the internet became both the medium for masturbating and the forum for discussing it, that old distance between private pleasure and public discussion collapsed — online, among friends while alone in your own home, you could technically be doing both at the same time.”

Met fappen kan je ook andere internetgebruikers makkelijk bespotten – en iedereen weet dat internetgebruikers allemaal stiekeme rukkers zijn (dat werkt in het Nederlands dan weer prima!). Daarnaast wijst Dean erop dat het makkelijk te typen is: drie letters. Fap fap fap.

Dean mist nog een belangrijk extra voordeel van fap als onomatopee: het is voor niet-native Engelssprekers een makkelijk te herkennen woord. Het is in de cartoon direct duidelijk wat fap betekent, ook al kende je het woord niet. Tegelijkertijd voelt het een beetje als codetaal, iets dat je moeder niet direct begrijpt.

Fap is een mooi voorbeeld van internettaal. Meer daarover in de podcast die de Mediadoctoren onlangs maakten. 

Gevonden via lrs.

We schreven hier al eerder over onverantwoordelijke seks onder ouderen waardoor het aantal soa’s in dat leeftijdscohort stijgt. Deze trend doet zich voor in Westerse landen en wordt door verschillende onderzoeken bevestigd. In het Journal of Sex Research verscheen onlangs een studie [abstract] naar de verschillen tussen gedachte en werkelijke risico’s van seksueel contact. Het gaat hier om het risico op soa’s. Van de ouderen die hoog seksueel risico lopen, onderschat 93,1 procent dit risico.

Ouderen lopen volgens de auteurs dankzij verschillende oorzaken extra risico. Chronische ziekte (zoals diabetes en kanker) zorgen ervoor dat het immuunsysteem aangetast is waardoor het lichaam meer vatbaar is voor infecties. Het stigma op seksueel gedrag van ouderen betekent dat ze zich minder vaak laten testen en hier minder toe worden uitgenodigd. Daarnaast hebben veel ouderen de Aidspaniek van de jaren ’80 aan zich voorbij laten gaan omdat ze toen (getrouwde) dertigers en veertigers waren. Dit blijkt ook uit het lage kennisniveau van senioren over soa’s.

Methode
De studie werd uitgevoerd onder 405 Amerikanen van 50 to 92 jaar. De gemiddelde leeftijd was 60,4. Het betrof vooral heteroseksuelen (93,9%). De rest identificeerde zich als homo, lesbienne of biseksueel. De meeste respondenten waren wit. De helft was getrouwd, 23 procent gescheiden, 17 procent single en 9 procent had een relatie zonder getrouwd te zijn. De respondenten werd gevraagd naar hun seksueel contact in de laatste zes maanden, hun testgeschiedenis en de mate waarin ze dachten risico te lopen.

Resultaten
De meerderheid van de onderzochte ouderen (65,5%) meent dat ze geen risico lopen op een soa. 29 procent zag zichzelf als ietwat vatbaar en 5,5 procent dacht dat zij zeer vatbaar waren. Vrouwen zeggen eerder geen risico te lopen. Minder dan de helft (45%) is wel eens getest. Hoe meer risicogedrag ouderen vertonen, hoe meer ze getest zijn – gelukkig.

De onderzoekers hebben gekeken naar het werkelijke risico dat deze senioren lopen en het gedachte risico. Ze delen 36,7 procent van hun steekproef op basis van de door hen gerapporteerde gedragingen in als laag werkelijk risico, 29,7 procent als gemiddeld risico en 32,1 procent als hoog risico. Het gaat dus zeker niet alleen om oudjes die geen seks hebben of dat al jaren met een vaste partner doen.

Hoewel dus ongeveer een derde weinig werkelijk risico loopt, vindt twee derde (65,5%) van de respondenten dat ze niet vatbaar zijn voor soa’s. 29,1 ziet zichzelf als enigszins vatbaar en slechts 5,4 procent ziet zich zelf als zeer vatbaar. De kloof tussen werkelijk risico en gedacht risico is dus erg groot. Onderstaande figuur toont de risico-inschatting uitgesplitst naar werkelijk gevaar.

We zien dus dat 93,1 procent van de ouderen die hoog seksueel risico loopt, dat risico te laag inschat. Ook de groep die gematigd risico loopt schat hun gedrag grotendeels verkeerd in: 59 procent in deze groep denkt dat ze veilig zijn, zonder dat te zijn.

Implicaties
De resultaten baren de onderzoekers zorgen: ouderen gaan hun seksueel gedrag niet aanpassen als ze niet goed inzien welk risico ze lopen. Het is daarom volgens hen belangrijk dat 65-plussers meer op risico gewezen worden en meer aangemoedigd worden zich te laten testen. Aanbevelingen hiervoor worden in de VS gedaan tot 65 jaar. Het is duidelijk dat dit moet veranderen.

Beeld: still uit documentaire Love, Sex, Senior van Laura Menna Meijer. 

Er is al geruime tijd gedoe om het beleid van Facebook (en daarmee Instagram) dat vrouwentepels niet getoond mogen worden. Onder de hashtag #freethenipple wordt hier wereldwijd tegen geprotesteerd. Omdat mannentepels wel mogen, plakken vrouwen mannentepels op vrouwenborsten om zo de onzinnigheid van het beleid te demonstreren. Maar wat nou als je geboren bent met mannentepels, maar er vrouwentepels van maakt? Oftewel, hoe zit het met de borsten van transgender vrouwen?

In een zeer leeswaardige blogpost op Mashable schrijft Courtney Demone, een transgender vrouw die begonnen is aan haar hormoonkuur, over haar veranderende privilege:

“While having drinks one night, a guy friend told me, “If you really want to be a girl, you should really have a purse. Oh, and your armpit hair is getting a little long.” Before coming out, no one told me how I should look. Hello, image policing.”

en:

“While walking downtown alone one night, a strange man shouted at me, “Hey baby! Bring that this way!” I ignored him, but eventually he caught up with me. “Where you go…Hey, what the fuck?! You’re a dude! You ain’t fooling anyone, faggot.” This situation plays out almost every weekend, and the more feminine I appear, the more frequent and threatening the abuse. Goodbye, privilege to feel safe in public spaces.”

Het concept privilege laat precies zien dat mensen die het hebben, zich er niet bewust van zijn. Of het nu gaat om wit privilege, cis privilege of het privilege dat volgt uit als man geboren worden:

“After all of this loss of privilege, not being able to be comfortably topless in public might not seem important. While it certainly doesn’t have as big an effect on my life as overt harassment, it’s a clear example of the sexism that comes with living in a female body. So at what point in my breast development do I need to start covering my nipples? I already feel shameful about them being visible, but at what point does society say it’s unacceptable for them to be out?”

Demone besluit:

“However, #FreeTheNipple has failed to show the diverse ways in which people with differing bodies are sexualized, fetishized, exoticized and shamed. It has also failed to recognize that baring her nipples doesn’t mean freedom for every woman. To further explore those ideas and examine these same issues through the experiences of people with different bodies, #FreeTheNipple needs to be pushed beyond narrow definitions of femininity.”

Niet ieders borsten worden op dezelfde manier benaderd. Demone’s transitie geeft daar perfect inzicht in.

Beeld: tepelprostheses op Wikipedia 

Vrouwen kunnen ook een erectie krijgen. De clitoris is namelijk geen knopje, maar het is net als de penis een zwellichaam. Pas in 1998 kwamen medici erachter dat de clitoris grotendeels van binnen zit. In slappe toestand (plaatje boven) is de clitoris zo’n negen centimeter lang. Hieronder zie je de clitoris in opgewonden stand. Ik wist dit allemaal ook niet, maar leerde het van een nieuwe podcast.

Vuile Lakens is een podcast over seks en het lichaam, gemaakt door de Vlaamse genderdeskundige Anaïs Van Ertvelde en schrijfster Heleen Debruyne. Er zijn pas twee afleveringen. De eerste gaat over het speculum, een instrument waarmee we in de vagina kunnen kijken. Deze tweede dus over de clitoris.

Zelfs seksuologen hebben weinig kennis van het vrouwelijk seksorgaan en er is opvallend weinig consensus. Aan het woord komt seksuoloog Wim Slabbinck die uitlegt dat vrouwen moeten voldoen aan een ideaal dat niet bestaat: het vaginaal orgasme. Ook een orgasme via de g-spot bestaat volgens hem niet: dat is ‘gewoon’ een gevoelige plek. Alle orgasmes komen uit de clitoris – sorry Freud! Dat gebrek aan kennis heeft alles te doen met angst voor de vrouwelijke seksualiteit.

Je kunt hieronder luisteren, maar klik vooral ook even door naar Vuile Lakens voor de vele links die daar staan.